همين متملقين و چاپلوسهاى از خدا بىخبر ضايع و مغرور كردند . يك نفر مردكهء مهمل خسيس لئيم بىپدر مادر جبان كم‌دل ترسو را كه اغلب صفات ذميمه را داراست ، و هيچيك از اخلاق حسنه را ندارد ، محض اينكه چهار روزى داراى يك منصبى يا رياستى مىشود آنقدر اين متملقين اغراق و تعريفهاى دروغ و مدحهاى بىمعنى درباره‌اش مىگويند كه واقعا به خودش هم مطلب اشتباه مىشود . شجاعتش را گاهى به رستم و اسفنديار تشبيه مىكنند ؛ سخاوتش را به حاتم طائى و معن زائده شيبانى ؛ و حال آنكه از موش مىترسد . خدا رحمت كند كريم خان زند را خوب سلطانى بود . چند سال اغلب بلاد ايران و وطن ما ايرانيان در دورهء سلطنت اين پادشاه عادل عاقل در كمال امنيت بود . در واقع سلطانى بود آزادىطلب و عدالت‌پرور . اسم سلطنت بر - خودش ننهاد . اسم خودش را وكيل الرعايا گذارده بود . همين معنى سلطنت مشروطه است . اخلاق بسيار خوب داشت . بارى ، يك روز شاعرى آمد قصيده‌اى از براى كريم خان خواند . كريم خان گوش داد ، وقتى كه تمام شد گفت : كره ، صد تومان بدهيد به اين شاعر . شاعر چند مرتبه آمد ، كسى پولش نداد . عاقبت آمد پيش كريم خان . گفت قربان ، شما فرموديد صد تومان به من بدهند ، كسى نمىدهد . گفت اى كره ، تو يك دروغى گفتى ما خوشمان آمد ، ما هم خواستيم يك دروغى بگوييم تو خوشت بيايد . غرض اينكه از بس كه دروغ گفته بودند و اينها دروغ شنيده بودند واقعا به خودشان هم امر مشتبه مىشد . به شما فقرا و ضعفا هم مشتبه شده بود ، هنوز هم مشتبه است ، گمان نكنيد حالا ديگر شما ايرانيها همه چيز را فهميده‌ايد و پى به حقوق خودتان برده‌ايد و دانسته‌ايد كه شماها با حيوان و گوسفند فرق داريد ، و ميان شما با رؤساى شما فرقى نيست . همان خدايى كه ترا خلق كرده است او را هم خلق كرده است ، همان قسم كه شما فقرا و كسبه و ضعفا بايد تجاوز از حدود و حقوق خودتان نكنيد همان قسم اغنيا و وزرا و سلاطين و شاهزادگان و علما و قضات و مجتهدين هم بايد از حدود و حقوق خودشان تجاوز نكنند . به اين معنى كه همان قسم كه شما بايد اطاعت از سلطان عصر خودتان بكنيد و ياغى نشويد ، همان قسم سلطان هم بايد با شما به قانون الهى رفتار كند و ظلم در حق شما روا ندارد . همان طوريكه شما بايد اطاعت از علماى خودتان داشته باشيد و احترام آنها را لازم بدانيد همان قسم علماى اعلام هم بايد از حدود و حقوق خودشان تجاوز نكنند و تصرف به غير حق در اموال و اعراض مسلمانان ننمايند . بارپروردگارا ، من چكنم مىترسم بميرم و بعضى مطالب را به شما هم‌وطن‌هاى خودم عرض نكرده باشم ، آن‌وقت پيش خداوند روسياه و مؤاخذ باشم . مىگويم هرچه باداباد . رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي وَ يَسِّرْ لِي أَمْرِي وَ احْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسانِي يَفْقَهُوا قَوْلِي . « 1 » اى پروردگار من ، اى خالق من ، ترا قسم مىدهم به حق مقربان درگاهت ، و به حق حقيقت و حقانيت دين مقدس اسلام ، كه نيت مرا خالص فرما و در گفتن كلمات حقه قوت

--> ( 1 ) - آيات 25 ، 26 ، 27 ، 28 سوره طه ، سورهء 20 .